زغالسنگ یکی از مهمترین منابع انرژی فسیلی در جهان محسوب میشود که نقش کلیدی در صنایع مختلف ازجمله تولید فولاد، سیمان و نیروگاههای حرارتی دارد؛ این ماده معدنی از تجزیه گیاهان و مواد آلی در شرایط خاص زمینشناسی طی میلیونها سال به وجود آمده و به دلیل دارا بودن مقادیر بالای کربن به عنوان یک منبع انرژی مؤثر و مقرونبهصرفه شناخته میشود.
ایران با دارا بودن ذخایر قابلتوجه زغالسنگ، یکی از کشورهایی است که پتانسیل بالایی برای بهرهبرداری از این ماده معدنی دارد. ذخایر زغالسنگ ایران عمدتاً در دو ناحیه طبس (استان خراسانجنوبی) و البرز (استانهای مازندران، گلستان و سمنان) قرار دارند. حوضه زغالسنگ طبس به عنوان بزرگترین حوضه زغالسنگ کشور، بیش از ۷۵ درصد از ذخایر زغالسنگ ایران را در خود جای داده و از لحاظ کیفیت، به ویژه در تأمین زغالسنگ ککشو که ماده اولیه صنعت فولاد است، از اهمیت ویژهای برخوردار است. زغالسنگ در صنایع مختلف به عنوان یک ماده استراتژیک مورد استفاده قرار میگیرد.
دبیر انجمن زغالسنگ ایران گفت: در سال جاری قیمتها بهشدت کاهش یافت و برخی از معادن به دلیل عدم توجیه اقتصادی، دچار افت تولید شدند که با این حال، جمعبندی نهایی درباره میزان دقیق کاهش تولید در پایان سال مشخص خواهد شد
سعید صمدی با اشاره به حادثه معدن زغالسنگ طبس، این حادثه را از عوامل پیچیدهتر شدن شرایط صنعت زغالسنگ در سال جاری دانست. وی ابراز امیدواری کرد که این اتفاق منجر به افزایش توجه مسؤولان به این حوزه شود اما متأسفانه اقدامات اجرایی و برنامهریزیهای وزارتخانههای مربوطه در این زمینه کافی نبوده است.
به گفته وی، در حالی که زغالسنگ یکی از منابع مهم انرژی در ایران و جهان محسوب میشود این صنعت در کشور ما با چالشهای متعددی مواجه است و باوجود ناترازی انرژی که در کشور وجود دارد اما توجه چندانی به آن نمیشود.
دبیر انجمن زغالسنگ ایران در ادامه به برنامههای سال آینده اشاره کرد و اظهار داشت که توافق اخیر برای افزایش قیمت زغالسنگ از ۵/۲۶ درصد شمش فولاد به ۳۰ درصد شمش فولاد میتواند به بهبود وضعیت این صنعت کمک کند که با این حال افزایش ۴۵ درصدی حقوق کارگران نیز ازجمله چالشهای پیشرو خواهد بود. وی ضمن حمایت از افزایش حقوق کارگران، تاکید کرد که باید به تأمین هزینههای تولید نیز توجه شود. صمدی همچنین صنعت زغالسنگ را صنعتی نیرو بر دانست و اظهار داشت: حدود ۷۰ درصد هزینههای معادن زغالسنگ مربوط به نیروی انسانی است. بنابراین، افزایش هزینههای نیروی انسانی تأثیر مستقیمی بر قیمت تمام شده زغالسنگ خواهد داشت و باید دید که آیا در سال آینده قیمت زغالسنگ متناسب با این افزایش هزینهها اصلاح خواهد شد یا خیر.
وی به کاهش ۱۵ درصدی تولید زغالسنگ نسبت به سال گذشته اشاره کرد و افزود: علت این کاهش علاوه بر عدم حمایتهای لازم ورود زغالسنگ وارداتی با قیمت ۲۱ میلیون تومان در هر تن بود که در مقایسه با زغالسنگ داخلی که قیمت آن ۶میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بود اختلاف قیمت چشمگیری داشت. به گفته وی، این اختلاف قیمت ادامه فعالیت معادن داخلی را با چالش جدی مواجه کرده است.
صمدی توضیح داد: قیمت تمام شده زغالسنگ وارداتی به حدود ۲۱ میلیون تومان رسیده که این رقم به دلیل افزایش نرخ ارز، احتمالاً به ۲۵ میلیون تومان در هر تن افزایش خواهد یافت. بنابراین با توجه به نامطلوب بودن شرایط فعلی صنعت زغالسنگ، امیدواریم اصلاح قیمتها و اقدامات حمایتی بتواند وضعیت این صنعت را در سال آینده بهبود ببخشد.
دبیر انجمن زغالسنگ ایران با اشاره به اینکه اگرچه اصلاح قیمت زغالسنگ در انتهای سال انجام شد اما افزایش ۴۰ تا ۵۰ درصدی هزینههای تولید میتواند این اصلاح را تا حد زیادی خنثی کند، از مسئولان خواست تا با برنامهریزی مناسب شرایط را برای توسعه این صنعت حیاتی در کشور فراهم کنند.